AĞRI HAMUR

AĞRI HAMUR TARİHİ

Hamur, Murat – Van bölümünde yer alan Ağrı iline bağlı bir ilçedir.

İlçenin bilinen eski ismi Havaran’dır.

İlçenin büyük çoğunluğu Kürtlerden oluşmaktadır.

Topraklarını Doğuda Taşlıçay, güneydoğuda Van‘ın Erciş, güneyde Ağrı’nın Patnos, Batı’da Tutak, kuzeyde Ağrı ilçeleriyle çevreler.

İlçeye bağlı 46 köy bulunmaktadır.

Yüzölçümü : 898 km’dir.

Nüfusu 2020 yıllı verilerinde 17.908 olarak kayıtlara geçmiştir.

Denize yüksekliği 1675 metreyi bulmaktadır.

İlçenin orta kesimindeki Murat suyu çevresinde ovalık bir alan yer alır.

Murat suyunun her iki yanındaki dağlık alanlar genel olarak volkanik yapıdadır.

İlçenin kuzeybatısındaki dağlık bölümlerin sırtları yayla karekterleri taşır.

İlçede kurak iklim sürmekte; kışlar çok soğuk geçer, yazlar kısa olmakla beraber sıcaktır.

En önemli akarsuyu Murat suyu ile ona karışan derelerdir. Bitki örtüsü bozkırdır.

Ağrı iline uzaklığı yaklaşık 14 km’dir.

İlçe Hamur ismiyle kurulmuş, Ağrının en küçük ilçesi olarak bilinmektedir.

M.Ö 14. yüzyıllarda Hamur kenti Bizans, Pars, Arap Abidesi, Hurrilerin egemenliğine geçmiştir.

Malazgirt savaşı sonrası Türklerin egemenliğine girmiştir.

1915 senesinde Rus egemenliğine girmiş, 1918 senesinde bu son bulmuştur.

Ayrıca bir dönem Karaçobanlılar, Altınordu’lar, Celayirliler, Karakoyunlular, Herzemşahlılarda kente hakim olmuşlardır.

O dönemde Yukarı Murad bölgesinin en güçlü kalesi olan Hamur, Timur’un Anadolu’yu işgaliyle Moğolların egemenliğine girmiş ancak 1421’de Eleşgird Savaşı’ndan sonra Timur’un işgalinden kurtulmuştur.

Bir süre Karakoyunluların egemenliğine girmiştir. Bölge, 1467’de Akkoyunluar’ın, 1502’de Safevilerin egemenliğine girdi.

1478 yılında başlayan Osmanlı-Safevi savaşları sırasında Van Beylerbeyi Köse Hüsrev Paşa’nın devlet askerleri, Pozuklu aşiretini ve onları koruyan İran kuvvetlerini takip etmiş ve 1578 yılında Hamur bölgesini Osmanlı topraklarına bırakmıştır.

Hamur, 1 nisan 1958 senesinde ilçe statüsünü kazanmıştır.

Sürmeli Mahmut Paşa Kümbeti, Şoşik Kalesi, Karlıca Kalesi, Urartular dönemine ait yeraltı evleri ilçe ve çevresinde bulunan tarihi yapılardır.

Geçim kaynağı tarıma ve hayvancılığa dayanır.

Bölgeye has yemekler arasında keledoş, bişi, keşkek, ayranaşı yöresel lezzetlerdendir.

İlçede bir genel lise ve buna bağlı 100’er kişilik bir kız bir de erkek pansiyonu vardır.

56 ilköğretim okulu, 1 öğretmenevi ilçede bulunmaktadır.

İlçedeki ilköğretim okullarından 8 tanesi 8 yıllıktır.

İlçede Bekiran, Berti, Redkan, Moti, Pirebadi gibi onlarca aşiret vardır.

İlçenin güneyinde Aladağlar, batısında Murad nehri yer almaktadır.

İlçenin spor kulübü Hamur Kümbet Spor kulübüdür. 1. Amatör kümede yer almaktadır.

İlçede halk sağlığı yararına iki sağlık ocağı bulunmaktadır.

Kaynaklar:

1-http://www.hamur.gov.tr.

2-Ağrı İl Kültür Turizm Müdürlüğü / agri.ktb.gov.tr/TR-113268/hamur.html.

3-Hayat Ansiklopedisi, Ağrı Hamur Anabaşlığı, 1996.

Bernamegeh Türkçe

UYARI: Yazıların izinsiz kopyalanması ve Web Sitelerinde yayınlanması kesinlikle yasaktır. Hakkınızda yasal işlemlerin başlatılabileceğini lütfen unutmayın!

AYRICA BAKIN

TARIK AKAN KİMDİR

Tahsin Tarık Üregül veya sahne adıyla bilinen Tarık Akan, 3 Aralık 1949 tarihinde İstanbul’da dünyaya …

error: LÜTFEN KOPYALAMAYIN OKUYUN!